Sáp nhập, đổi tên tỉnh, xã phải được trên 50% hộ dân đồng thuận

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 321/2025/NĐ-CP hướng dẫn việc lấy ý kiến nhân dân về thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới và đổi tên đơn vị hành chính. Nghị định có hiệu lực từ ngày 16.12.2025.

Theo Nghị định, đối với việc thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới và đổi tên đơn vị hành chính cấp tỉnh, UBND cấp tỉnh có trách nhiệm tổ chức lấy ý kiến nhân dân tại toàn bộ các đơn vị hành chính cấp xã thuộc phạm vi tỉnh đó.

Đối với đơn vị hành chính cấp xã, UBND cấp tỉnh tổ chức lấy ý kiến nhân dân trong phạm vi đơn vị hành chính cấp xã dự kiến sáp nhập, điều chỉnh hoặc đổi tên.

Việc lấy ý kiến được thực hiện bằng hình thức phát phiếu lấy ý kiến đến từng hộ gia đình theo mẫu quy định kèm theo Nghị định và tuân thủ các quy định của pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở.

Về trình tự, thủ tục, sau khi xây dựng đề án, UBND cấp tỉnh gửi văn bản kèm theo mẫu phiếu và tài liệu lấy ý kiến đến UBND cấp xã, đồng thời hướng dẫn việc xây dựng kế hoạch và tổ chức lấy ý kiến theo từng thôn, tổ dân phố.

Trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày nhận được văn bản của UBND cấp tỉnh, UBND cấp xã phải hoàn thành việc lấy ý kiến nhân dân. Trong vòng 5 ngày làm việc sau đó, UBND cấp xã tổng hợp, lập báo cáo kết quả lấy ý kiến gửi HĐND cùng cấp, UBND cấp tỉnh và công khai trên trang thông tin điện tử của địa phương.

Đối với đơn vị hành chính cấp xã không tổ chức HĐND, UBND cấp xã gửi báo cáo kết quả lấy ý kiến về UBND cấp tỉnh và đăng tải công khai trên cổng thông tin điện tử của cấp xã.

Sau khi nhận báo cáo từ các địa phương, trong thời hạn 5 ngày làm việc, UBND cấp tỉnh lập báo cáo tổng hợp, gửi HĐND cùng cấp, đăng tải trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ và cổng thông tin điện tử của UBND cấp tỉnh.

Nghị định nêu rõ, kết quả lấy ý kiến nhân dân đạt từ 50% trở lên tổng số hộ gia đình tán thành là điều kiện để cơ quan có thẩm quyền tiếp tục hoàn thiện đề án. Cụ thể:

- Đối với đơn vị hành chính cấp tỉnh, đề án được gửi HĐND cấp tỉnh xem xét, cho ý kiến;

- Đối với đơn vị hành chính cấp xã, đề án được gửi HĐND cấp tỉnh và HĐND cấp xã xem xét, cho ý kiến;

- Trường hợp cấp xã không tổ chức HĐND, UBND cấp tỉnh hoàn thiện đề án để trình HĐND cấp tỉnh.

Quy định này nhằm bảo đảm vai trò, tiếng nói của người dân trong việc sắp xếp, điều chỉnh các đơn vị hành chính, đồng thời tăng tính minh bạch và đồng thuận xã hội khi triển khai các quyết định quan trọng liên quan đến địa giới hành chính.