Mất giữ sổ đỏ gốc khi mua đất bằng giấy tay từ năm 2001: Có đủ điều kiện sang tên?

Mới đây, một công dân tại TP.HCM phản ánh về tình huống nhận chuyển nhượng đất từ năm 2001 bằng giấy tay, không lưu giữ Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất bản gốc và hiện gặp khó khăn khi thực hiện thủ tục cấp sổ đỏ.

Theo trình bày, năm 2001, người dân này nhận chuyển nhượng một thửa đất từ ông A. Thời điểm giao dịch, hai bên chỉ lập giấy viết tay, không công chứng, chứng thực. Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất khi đó được cấp chung cho hai thửa, song bên chuyển nhượng vẫn giữ bản gốc do tiếp tục sử dụng thửa đất còn lại.

Sau đó, ông A chuyển nhượng phần đất thứ hai cho người khác và giao toàn bộ sổ đỏ gốc cho bên mua mới. Hiện nay, sổ đỏ này đã được nộp tại Văn phòng đăng ký đất đai để thực hiện thủ tục cấp đổi. Khi người mua ban đầu nộp hồ sơ xin cấp giấy chứng nhận cho thửa đất của mình thì bị trả lại do giấy tờ chuyển nhượng viết tay không hợp lệ và không xuất trình được sổ đỏ bản gốc.

Trước băn khoăn này, cơ quan chức năng cho biết, theo quy định pháp luật đất đai, việc thu hồi, hủy giấy chứng nhận đã cấp chỉ thực hiện trong một số trường hợp như cấp lại do mất, cấp đổi hoặc đính chính phải cấp mới. Trường hợp đăng ký biến động đất đai, giấy chứng nhận cũ vẫn được lưu trữ trong hồ sơ địa chính để phục vụ công tác quản lý.

Như vậy, nếu sổ đỏ bản gốc đã được nộp trong hồ sơ đăng ký biến động, cơ quan đăng ký đất đai sẽ quản lý, lưu giữ theo quy định, thay vì hủy bỏ hoàn toàn. Người dân có thể liên hệ trực tiếp cơ quan này để được hướng dẫn khai thác, xác nhận thông tin phục vụ hoàn thiện hồ sơ.

Đối với các giao dịch chuyển nhượng bằng giấy viết tay phát sinh trước ngày 1/8/2024, pháp luật hiện hành vẫn mở cơ chế xem xét cấp giấy chứng nhận nếu đáp ứng điều kiện. Theo đó, người sử dụng đất cần nộp hồ sơ đăng ký biến động gồm: đơn đăng ký theo mẫu, bản gốc giấy chứng nhận đã cấp và giấy tờ chứng minh việc chuyển quyền có chữ ký của các bên liên quan.

Trường hợp không trực tiếp giữ sổ đỏ gốc, người dân cần phối hợp với Văn phòng đăng ký đất đai để xác nhận tình trạng pháp lý của giấy chứng nhận, đồng thời bổ sung đầy đủ giấy tờ chứng minh quá trình nhận chuyển nhượng thực tế.

Các chuyên gia pháp lý khuyến cáo, người dân khi mua bán nhà đất cần thực hiện giao dịch có công chứng, chứng thực và sang tên ngay sau khi ký kết nhằm hạn chế rủi ro, tránh tranh chấp và vướng mắc thủ tục về sau.

Để đảm bảo quyền lợi hợp pháp, người sử dụng đất nên chủ động liên hệ cơ quan tài nguyên và môi trường địa phương để được hướng dẫn cụ thể theo từng hồ sơ, trường hợp.