Hà Nội tháo gỡ vướng mắc để đẩy nhanh cải tạo gần 2.000 chung cư cũ

Theo ông Nguyễn Phi Thường – Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội, dù thành phố đã rất nỗ lực chỉ đạo, song quá trình cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ vẫn gặp nhiều trở ngại do thiếu các quy định cụ thể trong hệ thống pháp luật hiện hành. Hiện có ba nhóm vấn đề chính đang cản trở tiến độ, gồm: quy hoạch chi tiết về mật độ xây dựng, tầng cao và quy mô dân số; công tác giải phóng mặt bằng; và việc bảo đảm quyền lợi, sự đồng thuận của người dân.

Ông Nguyễn Phi Thường cho rằng, cải tạo chung cư cũ là bài toán đặc thù của các đô thị lớn như Hà Nội và TPHCM, không thể áp dụng máy móc như nhà ở xã hội. Vì vậy, cần trao thẩm quyền cho Chủ tịch UBND thành phố được quyết định điều chỉnh một số chỉ tiêu quy hoạch, kiến trúc như tầng cao, dân số và cập nhật vào các kỳ điều chỉnh quy hoạch gần nhất. Đồng thời, cần áp dụng cơ chế Nhà nước thu hồi đất để triển khai dự án, thay vì để nhà đầu tư tự thỏa thuận với người dân như hiện nay.

Thời gian qua, Hà Nội đã phê duyệt 2/3 nhiệm vụ quy hoạch chi tiết đối với các khu tập thể Thành Công và Ngọc Khánh, đồng thời đang hoàn thiện hồ sơ quy hoạch khu tập thể Giảng Võ. UBND TP Hà Nội cũng đã ban hành các quyết định phê duyệt nhiệm vụ và đồ án quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 đối với khu chung cư Thành Công và Ngọc Khánh, làm cơ sở triển khai các bước tiếp theo.

Để đẩy nhanh tiến độ, thành phố đã giao UBND phường Giảng Võ khẩn trương hoàn thiện hồ sơ quy hoạch, trình thẩm định và phê duyệt theo quy định của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn.

Theo kế hoạch, đề án cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ trên địa bàn Hà Nội được chia thành 4 đợt, trong đó đợt 1 ưu tiên 10 khu chung cư, bao gồm khu tập thể Giảng Võ. Ban Chỉ đạo cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ TP Hà Nội đang theo sát quá trình triển khai nhằm bảo đảm tiến độ đề ra.

Đáng chú ý, ngày 11.12, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù cho các dự án lớn tại Thủ đô. Theo đó, UBND TP Hà Nội được quyết định biện pháp cưỡng chế phá dỡ khi đạt tỷ lệ đồng thuận trên 75% số chủ sở hữu nhà, đất trong khu vực cải tạo.

Nhiều ý kiến cho rằng, nghị quyết này đã tạo hành lang pháp lý quan trọng cho việc cải tạo chung cư cũ. Theo ông Trần Văn Sơn, cư dân khu tập thể Thành Công, khi đã có đa số người dân đồng thuận và sự vào cuộc của Nhà nước, việc triển khai dự án cần được thực hiện dứt điểm, tránh kéo dài gây mất an toàn.

Cùng quan điểm, ông Lê Văn Thịnh, nguyên Trưởng phòng Giám định 1 (Cục Giám định Nhà nước về chất lượng công trình xây dựng – Bộ Xây dựng) cho rằng, phần lớn các chung cư cũ tại Hà Nội được xây dựng từ thập niên 1960–1970, đã xuống cấp nghiêm trọng và cần xây dựng mới hoàn toàn. Theo ông, từ nghị quyết của Quốc hội, cần sớm luật hóa cụ thể trong Luật Nhà ở và Luật Thủ đô, trao quyền chủ động hơn cho Hà Nội trong quy hoạch và tái thiết đô thị.