Cấp tỉnh được quyền chuyển đổi khu công nghiệp sang phát triển đô thị dịch vụ

Phân cấp thẩm quyền cho địa phương

Theo dự thảo, UBND cấp tỉnh sẽ có quyền quyết định việc chuyển đổi một phần hoặc toàn bộ khu công nghiệp, căn cứ trên đề xuất của Ban Quản lý khu công nghiệp, khu kinh tế tại địa phương. Đề xuất này được cho là phù hợp với quy định mới trong Luật số 57 năm 2024, sửa đổi các luật về Quy hoạch, Đầu tư, PPP và Đấu thầu, nhằm đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho chính quyền địa phương.

Trước đây, mọi đề xuất chuyển đổi công năng khu công nghiệp đều phải trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, khiến quy trình kéo dài và phức tạp.

Điều kiện chuyển đổi khu công nghiệp sang khu đô thị – dịch vụ

Theo dự thảo Nghị định, khu công nghiệp chỉ được xem xét chuyển đổi khi đáp ứng đủ các điều kiện sau:

• Có thời gian hoạt động trên 15 năm;
• Nằm trong khu vực đô thị loại 1, hoặc nội thành Hà Nội, TP HCM;
• Phù hợp với quy hoạch đô thị, kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội tại địa phương;
• Có hiệu quả kinh tế – xã hội – môi trường tích cực;
• Được đồng thuận từ nhà đầu tư hạ tầng và trên 2/3 doanh nghiệp đang hoạt động trong khu công nghiệp.
• Các khu công nghiệp gây ô nhiễm nghiêm trọng, hết thời hạn hoạt động, hoặc không đủ điều kiện gia hạn thuê đất sẽ không được chuyển đổi.

Một góc Khu công nghiệp Bắc Thăng Long, Hà Nội.

Thủ tục rút gọn, giảm bớt khâu thẩm định

Dự thảo mới đề xuất đơn giản hóa hồ sơ và quy trình thẩm định. Theo đó, Ban Quản lý khu công nghiệp chỉ cần nộp đề án và tờ trình đến UBND tỉnh, sau đó lấy ý kiến các sở, ngành liên quan để thẩm định trước khi trình quyết định.

Trước đây, hồ sơ chuyển đổi phải nộp 10 bộ để gửi Thủ tướng và các Bộ chuyên ngành thẩm định, kéo dài thời gian xử lý hàng tháng.

Quy trình cũ bao gồm:

• Gửi hồ sơ đến Bộ Kế hoạch và Đầu tư;
• Lấy ý kiến các Bộ Xây dựng, Tài nguyên & Môi trường, cùng các cơ quan liên quan (trong 3–15 ngày);
• Bộ chủ trì thẩm định lập báo cáo trong 45 ngày trước khi trình Thủ tướng.

Nay, việc rút gọn thủ tục sẽ giúp địa phương chủ động, linh hoạt và đẩy nhanh tiến độ chuyển đổi.

Triển khai dự án khu đô thị – dịch vụ sau chuyển đổi

Sau khi khu công nghiệp được phê duyệt chuyển đổi, việc lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án khu đô thị – dịch vụ mới sẽ tuân theo quy định của các luật:

• Luật Đầu tư,
• Luật Đấu thầu,
• Luật Nhà ở,
• Luật Kinh doanh bất động sản, và các quy định pháp luật liên quan.

Các đề án chuyển đổi sẽ phải trình bày rõ phương án di dời, bồi thường, giải phóng mặt bằng, huy động vốn và kế hoạch tái phát triển khu vực.

Hướng tới phát triển đô thị bền vững

Theo đánh giá của Bộ Tài chính, việc trao quyền cho UBND cấp tỉnh trong phê duyệt chuyển đổi công năng khu công nghiệp sẽ giúp địa phương chủ động quy hoạch lại không gian đô thị,
thúc đẩy tái cấu trúc kinh tế – xã hội, đồng thời tận dụng quỹ đất hiệu quả hơn trong bối cảnh nhiều khu công nghiệp cũ đã hết thời hạn khai thác hoặc không còn phù hợp với định hướng phát triển hiện nay.