Giá Nhà Ở Xã Hội Vượt Khả Năng Chi Trả Của Nhiều Người Lao Động

Nguồn cung khan hiếm đang đẩy giá nhà ở xã hội tăng cao, khiến giấc mơ an cư của người lao động ngày càng xa
Nhà ở xã hội vốn được xem là giải pháp quan trọng giúp người thu nhập thấp, công nhân và lao động đô thị tiếp cận chỗ ở ổn định, nhưng thực tế tại TPHCM cho thấy phân khúc này đang dần vượt khỏi khả năng chi trả của chính nhóm đối tượng mục tiêu. Nhu cầu mua nhà ở xã hội hiện rất lớn trong khi nguồn cung hạn chế đã khiến mặt bằng giá tăng lên đáng kể, đặc biệt tại các dự án có vị trí thuận lợi hoặc đã hoàn thiện. Trường hợp dự án nhà ở xã hội tại đường Lý Thường Kiệt với khoảng 755 căn hộ nhưng thu hút hơn 12.000 hồ sơ đăng ký là minh chứng rõ ràng cho sự mất cân đối nghiêm trọng giữa cung và cầu. Không chỉ khó tiếp cận do số lượng hạn chế, người lao động còn đối mặt với thực tế giá bán ngày càng leo thang khi nhiều dự án từng có giá 18 đến 22 triệu đồng mỗi mét vuông nay trên thị trường thứ cấp đã tăng lên 30 đến 45 triệu đồng mỗi mét vuông chỉ sau vài năm.

Mặt bằng giá nhà ở xã hội đang âm thầm tăng lên.

Thu nhập thấp trở thành rào cản lớn nhất khiến công nhân khó mua nổi nhà ở xã hội
Dù chính sách nhà ở xã hội đã được mở rộng đối tượng thụ hưởng, song mức thu nhập thực tế của đa số công nhân và người lao động vẫn là “bức tường” lớn nhất ngăn họ sở hữu nhà. Với thu nhập bình quân khoảng 10 triệu đồng mỗi tháng, sau khi trang trải chi phí sinh hoạt cơ bản, phần lớn người lao động chỉ còn tích lũy được khoảng 4 đến 6 triệu đồng. Với mức giá căn hộ khoảng 1 tỉ đồng, ngay cả khi tiết kiệm tối đa, họ cũng phải mất hàng chục năm mới có thể mua được nhà, trong khi giá bất động sản vẫn liên tục tăng. Điều này khiến nhà ở xã hội dù mang danh “giá rẻ” nhưng trên thực tế vẫn ngoài tầm với của rất nhiều người có nhu cầu thực. Khoảng cách giữa thu nhập và giá nhà ngày càng lớn đang khiến mục tiêu an cư của hàng triệu lao động tại các đô thị lớn như TPHCM và Hà Nội trở nên khó khăn hơn bao giờ hết.

Điểm nghẽn lớn không chỉ nằm ở giá bán mà còn ở tín dụng và thủ tục vay vốn
Theo nhiều chuyên gia và đại diện tổ chức công đoàn, bài toán nhà ở xã hội hiện không đơn thuần là giảm giá bán mà quan trọng hơn là xây dựng cơ chế tín dụng đủ dài hạn và thực chất để hỗ trợ người mua. Các gói vay ưu đãi hiện nay vẫn bị đánh giá là khó tiếp cận do thủ tục phức tạp, điều kiện xét duyệt nhiều tầng nấc và thời gian vay chưa đủ dài để giảm áp lực trả nợ hàng tháng. Trong khi đó, doanh nghiệp phát triển nhà ở xã hội cũng gặp khó khi phải vay vốn thương mại lãi suất cao nhưng lợi nhuận dự án bị khống chế thấp, khiến nguồn cung khó bứt phá. Nhiều ý kiến cho rằng mức lãi suất phù hợp cho người mua nhà ở xã hội nên ở khoảng 4,8% mỗi năm với thời hạn vay lên tới 25 năm để người lao động thực sự đủ sức chi trả.

Cần đồng bộ chính sách từ vốn, quỹ đất đến thủ tục để nhà ở xã hội trở lại đúng vai trò an sinh
Để nhà ở xã hội thực sự trở thành trụ đỡ cho thị trường và giải pháp an cư cho người thu nhập thấp, cần một hệ thống chính sách đồng bộ hơn thay vì chỉ mở rộng điều kiện mua. Việc tăng quỹ đất sạch, đẩy nhanh thủ tục đầu tư, hỗ trợ doanh nghiệp bằng ưu đãi thuế và tín dụng dài hạn là yếu tố cốt lõi để kéo giảm giá thành. Song song đó, các chính sách vay mua nhà cần đơn giản, minh bạch và thực tế hơn với khả năng tài chính của người lao động. Khi nguồn cung đủ lớn, giá bán hợp lý và vốn vay dễ tiếp cận, nhà ở xã hội mới có thể phát huy đúng vai trò là công cụ bảo đảm an sinh và ổn định thị trường bất động sản đô thị trong dài hạn.