Vì sao giá nhà tăng cao gấp 30-40 lần thu nhập? Nguyên nhân bất ngờ được chuyên gia chỉ rõ

Giá nhà vượt xa thu nhập: Người dân phải mất 60 năm để sở hữu nhà

Theo TS Trần Xuân Lượng – Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu và Đánh giá Thị trường Bất động sản (VARS IRE), tỷ lệ chênh lệch giữa thu nhập và giá nhà ở Việt Nam đang ở mức bất hợp lý.

“Thu nhập bình quân đầu người tại Việt Nam khoảng 7.000-8.000 USD/năm, trong khi giá nhà ở nhiều khu vực Hà Nội lên tới 80-100 triệu đồng/m². Với mức thu nhập này, người dân phải mất từ 40 đến 60 năm mới mua được nhà”, ông Lượng chia sẻ.

So sánh với các quốc gia trong khu vực:

Thái Lan có thu nhập bình quân khoảng 12.000 USD/năm, giá nhà chỉ 2.500–3.000 USD/m²;

Tỷ lệ giữa giá nhà và thu nhập ở Việt Nam cao gấp 30–40 lần, trong khi mức trung bình toàn cầu chỉ khoảng 15 lần.

TS Trần Xuân Lượng chia sẻ mức chênh bất hợp lý trong thu nhập và giá nhà hiện tại. 

Vướng mắc lớn nhất: Giá đất và quy hoạch

Theo ông Lượng, giá đất tăng do thiếu dữ liệu chuẩn khiến việc định giá phụ thuộc vào giá trúng thầu – vốn liên tục leo thang. Bên cạnh đó, quy hoạch đô thị chưa đồng bộ, dân cư và nguồn cung vẫn tập trung tại các thành phố lớn, đẩy giá nhà lên cao.

Ông cho rằng nếu phát triển đồng bộ hạ tầng giao thông (đường vành đai, tàu điện, đô thị vệ tinh…), chi phí xã hội sẽ giảm, người dân có thêm lựa chọn nơi ở hợp lý hơn, giá nhà sẽ hạ nhiệt tự nhiên.

Chi phí thời gian – “thủ phạm thầm lặng” đẩy giá nhà tăng mạnh

TS Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính – Ngân hàng (Đại học Nguyễn Trãi), chỉ ra thêm một nguyên nhân ít được nhắc đến: chi phí thời gian.

“Từ lúc khởi tạo đến khi bàn giao một dự án nhà ở thường mất 5–10 năm. Trong thời gian đó, giá vật liệu, nhân công và chi phí vốn đều tăng, khiến giá thành cuối cùng bị đội lên đáng kể”, ông Huy cho biết.

Nhiều sản phẩm nhà ở hiện có giá 7–20 tỷ đồng, vượt xa khả năng chi trả của phần lớn người dân.

Ông Nguyễn Quang Huy - CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng - nêu nguyên nhân mới tác động tới giá nhà

Giải pháp: “Đồng phục hóa” tiêu chuẩn xây dựng và tối ưu quy hoạch

Các chuyên gia đề xuất cần thống nhất quy chuẩn xây dựng từ thiết kế, vật liệu đến tiêu chuẩn kỹ thuật – giống như một “bảng cửu chương” mà mọi chủ đầu tư phải tuân thủ.
Cách làm này giúp: Rút ngắn thời gian thi công, Giảm chi phí, Và đưa giá nhà về mức hợp lý hơn.

Về nguồn cung, cần tăng hệ số sử dụng đất, ưu tiên phát triển nhà cao tầng, mở rộng quỹ nhà ở xã hội, và hình thành các khu đại đô thị đồng bộ hạ tầng. Khi cung – cầu gặp nhau ở điểm cân bằng, giá nhà sẽ tự điều chỉnh ổn định mà không cần các biện pháp hành chính cứng nhắc.

Giá nhà tăng cao gấp 30–40 lần thu nhập là hệ quả của thiếu nguồn cung, giá đất bị đẩy, quy hoạch chậm và chi phí thời gian kéo dài. Để thị trường bất động sản Việt Nam phát triển bền vững, cần chuẩn hóa quy trình xây dựng, mở rộng hạ tầng đô thị vệ tinh và tăng tính minh bạch dữ liệu trong quản lý giá đất.