Xây nhà trên diện tích 24,9 m² tại thành phố có được miễn giấy phép xây dựng?

Theo phản ánh, gia đình bà H.T.K.P có nhà nằm trong phạm vi dự án mở đường. Sau khi thực hiện giải phóng mặt bằng, phần diện tích đất còn lại của gia đình chỉ còn khoảng 24,9 m². Gia đình bà dự kiến xây dựng nhà 1 trệt 1 lầu trên phần đất này để phục vụ nhu cầu sinh hoạt.

Do diện tích đất khá nhỏ, bà P đặt câu hỏi liệu trường hợp xây dựng nhà trên phần đất còn lại có được miễn giấy phép xây dựng theo quy định mới hay không.

Nhiều trường hợp được miễn giấy phép xây dựng từ năm 2026

Bộ Xây dựng cho biết các quy định về miễn giấy phép xây dựng được nêu tại khoản 2 Điều 43 của Luật Xây dựng 2025, có hiệu lực từ ngày 1.1.2026.

Theo quy định, trước khi khởi công xây dựng công trình, chủ đầu tư phải có giấy phép xây dựng, trừ một số trường hợp được miễn như:

• Công trình bí mật nhà nước, công trình khẩn cấp hoặc công trình thuộc dự án đầu tư công đặc biệt.

• Công trình xây dựng tạm hoặc công trình phục vụ quốc phòng, an ninh theo quy định của pháp luật.

• Công trình thuộc dự án đầu tư xây dựng đã được cơ quan chuyên môn thẩm định và phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi.

• Một số công trình xây dựng theo tuyến hoặc công trình hạ tầng kỹ thuật đặc thù.

Ngoài ra, nhà ở riêng lẻ hoặc công trình cấp IV có quy mô dưới 7 tầng, tổng diện tích sàn dưới 500 m² cũng có thể được miễn giấy phép xây dựng nếu không nằm trong các khu vực phải quản lý chặt về quy hoạch như:

• Khu chức năng hoặc khu vực phát triển đô thị theo quy hoạch chung.

• Khu vực đã có quy chế quản lý kiến trúc.

• Các khu vực được xác định cụ thể trong quy hoạch đô thị hoặc quy hoạch nông thôn.

Cần căn cứ quy hoạch và vị trí cụ thể của thửa đất

Đối với trường hợp xây nhà trên diện tích 24,9 m² nêu trên, Bộ Xây dựng cho biết việc có được miễn giấy phép xây dựng hay không phải căn cứ vào vị trí thửa đất, quy hoạch khu vực và các quy định quản lý kiến trúc tại địa phương.

Vì vậy, người dân cần kiểm tra xem thửa đất có nằm trong khu vực phải xin phép xây dựng theo quy hoạch đô thị hay không. Nếu còn vướng mắc, cơ quan chức năng khuyến nghị liên hệ trực tiếp với cơ quan cấp phép xây dựng tại địa phương để được xem xét hồ sơ và hướng dẫn cụ thể theo quy định hiện hành.

Trong thực tế, trước khi xây dựng nhà ở, người dân nên tìm hiểu kỹ quy hoạch, pháp lý đất đai cũng như các thủ tục liên quan đến giấy phép xây dựng để tránh phát sinh rủi ro hoặc vi phạm quy định trong quá trình xây dựng nhà ở.