Theo Cục Quản lý đất đai, pháp luật hiện hành quy định việc cấp Giấy chứng nhận lần đầu cho hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất tại các Điều 137, 138, 139 và 140 Luật Đất đai.
Đối với trường hợp đất đã được sử dụng ổn định trong thời gian dài, việc có được cấp Giấy chứng nhận hay không phải căn cứ vào nguồn gốc sử dụng đất, thời điểm sử dụng, hiện trạng, giấy tờ liên quan và các điều kiện cụ thể theo từng trường hợp.
Việc mua bán bằng giấy viết tay cũng là một yếu tố cần được xem xét trong hồ sơ. Người sử dụng đất nên cung cấp các giấy tờ hiện có để cơ quan có thẩm quyền xác định nguồn gốc và quá trình sử dụng đất.
Trong trường hợp cụ thể được phản ánh, gia đình đã sử dụng đất và nhà ở từ năm 1995, không có tranh chấp và thực hiện nghĩa vụ thuế đất phi nông nghiệp từ năm 2012.
Tuy nhiên, để kết luận có đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận hay không vẫn cần kiểm tra đầy đủ hồ sơ thực tế.
Một vấn đề đáng chú ý trong trường hợp này là một phần diện tích thửa đất nằm trong quy hoạch giao thông.
Theo Cục Quản lý đất đai, khoản 1 Điều 151 Luật Đất đai 2024 quy định các trường hợp không được cấp Giấy chứng nhận.
Trong đó, điểm đ khoản 1 Điều 151 quy định trường hợp đất đã có quyết định thu hồi đất của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền thì không cấp Giấy chứng nhận, ngoại trừ trường hợp đã quá 3 năm kể từ thời điểm có quyết định thu hồi mà không thực hiện.
Như vậy, cần phân biệt giữa:
Việc thửa đất nằm trong quy hoạch giao thông nhưng chưa có quyết định thu hồi không đồng nghĩa với việc đương nhiên bị từ chối cấp Giấy chứng nhận.
Theo thông tin được cung cấp, thửa đất chưa có quyết định thu hồi, chưa có thông báo thu hồi, chưa có dự án giải phóng mặt bằng và chưa có kế hoạch sử dụng đất để thu hồi.
Do đó, việc xem xét cấp Giấy chứng nhận cần căn cứ vào các quy định cụ thể về cấp sổ đỏ và hồ sơ thực tế của thửa đất.

Đối với diện tích nằm trong chỉ giới quy hoạch giao thông, việc thể hiện thông tin trên Giấy chứng nhận được thực hiện theo quy định về hồ sơ địa chính và Giấy chứng nhận.
Cục Quản lý đất đai dẫn Phụ lục số 03 của Thông tư 10/2024/TT-BTNMT ngày 31.7.2024 để xác định cách thể hiện phần diện tích thuộc chỉ giới quy hoạch giao thông.
Vì vậy, không nên mặc nhiên hiểu rằng toàn bộ phần đất nằm trong quy hoạch giao thông sẽ bị loại khỏi hồ sơ cấp Giấy chứng nhận.
Việc xác định diện tích được công nhận, mục đích sử dụng đất và cách thể hiện phần đất nằm trong quy hoạch cần được cơ quan có thẩm quyền kiểm tra dựa trên hồ sơ địa chính, quy hoạch và hiện trạng cụ thể.
Người dân cũng đặt câu hỏi về trường hợp bố mẹ đều được tặng Huân chương Kháng chiến và muốn biết mức miễn, giảm tiền sử dụng đất có được cộng dồn hay không.
Theo Cục Quản lý đất đai, khoản 4 Điều 49 Nghị định 102/2024/NĐ-CP quy định việc xác định các trường hợp miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất để thực hiện giao đất, cho thuê đất được thực hiện theo pháp luật về tiền sử dụng đất, tiền thuê đất.
Cụ thể, khoản 9 Điều 17 Nghị định 103/2024/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 291/2025/NĐ-CP, quy định việc miễn, giảm tiền sử dụng đất để thực hiện chính sách nhà ở, đất ở đối với người có công với cách mạng được thực hiện theo pháp luật về người có công.
Việc miễn, giảm chỉ được thực hiện khi có quyết định của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền về việc cho phép miễn, giảm tiền sử dụng đất theo quy định.
Do đó, mức miễn, giảm cụ thể trong từng trường hợp không thể xác định chỉ dựa trên thông tin về việc người dân được tặng Huân chương Kháng chiến mà cần kiểm tra hồ sơ và căn cứ pháp lý áp dụng.
Cục Quản lý đất đai cho biết trường hợp được hỏi là vụ việc cụ thể nhưng không có đầy đủ hồ sơ, tài liệu kèm theo nên chưa có cơ sở để đưa ra kết luận cụ thể.
Đối với trường hợp đất sử dụng ổn định từ năm 1995, mua bán bằng giấy viết tay và có một phần diện tích nằm trong quy hoạch giao thông, người sử dụng đất nên chuẩn bị các giấy tờ liên quan đến:
Sau đó, người dân có thể liên hệ cơ quan có thẩm quyền tại địa phương để được hướng dẫn về điều kiện cấp Giấy chứng nhận và cách xử lý phần diện tích nằm trong quy hoạch.
Từ nội dung giải đáp, có thể thấy việc đất nằm trong quy hoạch giao thông cần được phân biệt với trường hợp cơ quan Nhà nước đã ban hành quyết định thu hồi đất.
Nếu mới dừng ở việc xác định quy hoạch mà chưa có quyết định thu hồi, người sử dụng đất vẫn cần được xem xét hồ sơ cấp Giấy chứng nhận theo các quy định tương ứng của Luật Đất đai.
Tuy nhiên, diện tích được công nhận và cách thể hiện phần đất nằm trong chỉ giới quy hoạch còn phụ thuộc vào hồ sơ địa chính, nguồn gốc sử dụng đất và quy định áp dụng tại thời điểm giải quyết.
Nhà Đất Chính Chủ – nhadatchinhchu.com.vn tiếp tục cập nhật các quy định mới về cấp sổ đỏ, đất nằm trong quy hoạch, thừa kế, chuyển nhượng và các vấn đề pháp lý liên quan đến quyền sử dụng đất.